Maria Montessori

Een Montessorischool dankt haar naam aan de grondlegster van de uitgangspunten over onderwijs en opvoeding: Maria Montessori.
Wij willen u dan ook kort iets vertellen over deze vrouw.

Maria Montessori werd in 1870 in Italië geboren.
Zij was de eerste vrouwelijke arts in Italië en werd hoogleraar aan de universiteit van Rome.
In opdracht van de regering stichtte zij in de armste wijken van Rome haar kinderhuizen, de "Casa dei Bambini". Hier werden kinderen met grote achterstanden opgevangen en begeleid.
De resultaten die ze met de kinderen behaalde waren verbluffend.

Belangrijke uitgangspunten van het Montessorionderwijs.

Montessori-onderwijs is in grote mate individueel onderwijs.
Mensen verschillen nu eenmaal in aanleg en karakter.
Het onderwijs moet proberen hier zo goed mogelijk bij aan te sluiten.
Ieder kind krijgt de gelegenheid zich naar eigen aanleg en tempo te ontwikkelen.

"Leer mij het zelf te doen".
Montessori ontdekte dat het normale kind van nature uitermate (nieuws)leergierig en actief is.
Het kind wil "al doende" en op eigen kracht ontdekken en leren.
De leerkrachten richten de klassen en de school als geheel zodanig in dat de kinderen werkkeuzes kunnen maken.
De (leer)materialen hebben een vaste plaats; er zijn duidelijke afspraken over wat je kunt doen. ·

Vrijheid van keuze en vrijheid van bewegen.
Deze vrijheden bevorderen het ontstaan van spontane belangstelling.
Van groot belang is dat het kind ook leert om de geboden vrijheid te waarderen en om er goed mee om te gaan.
Vandaar dat er bij vrijheid afspraken horen: we praten niet te hard, we storen anderen niet onnodig, we gaan voorzichtig met materialen om, we zetten de spullen weer netjes terug etc.
Als een kind nog niet goed met een bepaalde mate van vrijheid omgaat, zorgt de leerkracht ervoor dat dat kind meer structuur en minder vrijheid krijgt. Montessori sprak in dit verband van "vrijheid in gebondenheid". ·

Ontwikkeling in fases, de gevoelige perioden.
Doordat een leerkracht van tijd tot tijd zichzelf in de gelegenheid stelt goed en gericht naar het gedrag van de kinderen te kijken ziet hij/zij aan het kind of er meer dan normale belangstelling is voor bepaalde materialen en/of leerstof.
De leerkracht speelt hierop in en is daarbij de verbindende schakel tussen het kind en de omgeving. ·

Het ontwikkelingsmateriaal van Montessori.
Vanzelfsprekend zijn er op ieder school veel materialen en methodes aanwezig.
Het Montessorimateriaal onderscheidt zich van veel van deze materialen door de mogelijkheid dat het kind zichzelf iets kan leren. Het kind kan de logica en de verbanden die in het materiaal schuilen ontdekken.
Vandaar de naam: ontwikkelingsmateriaal.
De huidige opvattingen over het leerproces wijzen op het grote belang van het eerst handelend, waarnemend en ontdekkend actief zijn. Pas daarna wordt overgegaan naar het abstracte, het "uit het hoofd leren".
Deze lijn zit nadrukkelijk in het Montessori-materiaal.
Daarnaast geven de meeste materialen de mogelijkheid zichzelf te controleren, zodat het zoveel mogelijk zelfstandig kan werken.

Zorg voor de omgeving.
Hier wordt invulling aan gegeven door elk kind te laten zorgen voor een eigen plantje.
Daarnaast hebben de kinderen een huishoudelijke taak in de klas. Dit kan zijn het op orde brengen van de materialen in de kasten, kleedjes kloppen, het aanrecht schoonmaken etc.
Dit gebeurt niet alleen omdat orde belangrijk is voor de kinderen, maar ook om verantwoordelijkheidsgevoel aan te kweken voor de eigen omgeving.

Verschillende leeftijden in een klas.
Op een Montessorischool zitten bewust kinderen van verschillende groepen bij elkaar.
De leeftijdsverschillen dragen bij aan de sociale ontwikkeling. De oudere kinderen kunnen en mogen hun kennis en vaardigheden aan de jongeren overdragen. De jongere kinderen worden deels uitgedaagd door hetgeen de ouderen reeds doen. Door deze samenwerking ontstaat in feite een natuurlijke situatie.
Want ook buiten schoolverband ontmoeten kinderen van verschillende leeftijden elkaar.

maria-montessori

Montessori-materialen

Montessori-leermiddelen zijn uitnodigend, degelijk en uit natuurlijke materialen gemaakt.
De kinderen kiezen en pakken materialen, gaan ermee aan de slag en zorgen ervoor dat ze na het werk weer netjes teruggezet worden. De Montessori-materialen zijn zo ontworpen dat het kind zelf ontdekt als het iets niet goed doet. Zo leert het kind van zijn eigen fouten. Daarnaast is het materiaal zo ontworpen dat steeds één eigenschap centraal staat. Haar visie is nog steeds zeer actueel.
mariaMaria Montessori werd in 1870 in Italië geboren. Zij was de eerste vrouwelijke arts in Italië en werd hoogleraar aan de universiteit van Rome. In opdracht van de regering stichtte zij in de armste wijken van Rome haar kinderhuizen, de "Casa dei Bambini". Hier werden kinderen met grote achterstanden opgevangen en begeleid. De resultaten die ze met de kinderen behaalde waren verbluffend.Vanaf 1909 is Maria Montessori cursussen en lezingen gaan geven over haar visie en uitgangspunten. Vanwege de goede resultaten die de haar toevertrouwde kinderen behaalden, kreeg haar "methode" wereldwijde belangstelling. Het was de combinatie van vrijheid, zelfstandigheid, zelfdiscipline en werklust van kinderen die alom bewondering wekte en spoedig navolging kreeg. In 1916 startte in Den Haag de eerste Nederlandse Montessorischool. Inmiddels telt Nederland een kleine tweehonderd Montessorischolen, waaronder ook scholen voor voortgezet onderwijs. Maria Montessori bracht haar laatste levensjaren in Nederland door en overleed in 1952 in Noordwijk.